Zabıta Amirliği

GÖREV TANIMI

Zabıta Müdürlüğü, ilçemizin düzeni, ilçe halkının sağlık ve huzuru ile yetkili 
organların bu amaçla alacakları kararların yürütülmesini sağlamak ve korumak, 
belediye suçlarının işlenmesini önleyici tedbirler almak ve Belediye Zabıtası 
Personel Yönetmeliği kapsamında kalan görev ve sorumlulukları yerine getirmek 
ve gördüğü suçlular hakkında yetkili olduğu hususlarda resmen, yetkili olmadığı 
durumlarda ise yetkili organ ve kurumların kararları doğrultusunda 24 saat 
hizmet esaslı çalışan bir birimdir.

Belediye Zabıtasının kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve yetkili belediye 
organlarının kendisine yüklediği görevleri yerine getirebilmesi için belediye 
sınırları içinde yetkileri aşağıdaki gibidir.

Beldenin Düzeni ve Esenliği İle İlgili Görevleri:

Belediye sınırları içinde beldenin düzenini, belde halkının huzurunu ve 
sağlığını sağlayıp korumak amacıyla kanun, tüzük ve yönetmeliklerde, belediye 
zabıtasınca yerine getirileceği belirtilen görevleri yapmak ve yetkileri 
kullanmak.

Belediyece yerine getirileceği belirtilip de mahiyeti itibariyle belediyenin 
mevcut diğer birimlerini ilgilendirmeyen ve belediye zabıta kuruluşunca yerine 
getirilmesi tabii olan görevleri yapmak.

Belediye karar organları tarafından alınmış kararları, emir ve yasakları 
uygulamak ve sonuçlarını izlemek.

Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile özellik taşıyan günlerde yapılacak 
törenlerin gerektirdiği hizmetleri görmek, tedbirleri almak ve bayrak asılmasını 
sağlamak.

Kanunların belediyelere görev olarak verdiği takip, kontrol, izin ve yasaklayıcı 
hususları yerine getirmek.

Belediye cezaları ile ilgili olarak kanunlar uyarınca belediye meclisi ve 
encümeninin koymuş olduğu yasaklara aykırı hareket edenler hakkında gerekli 
işlemleri yapmak.

2/1/1924 tarihli ve 394 sayılı Hafta Tatili Kanunu’na göre belediyeden izin 
almadan çalışan işyerlerini kapatarak çalışmalarına engel olmak ve haklarında 
kanuni işlemleri yapmak.

Bulunmuş eşya ve malları, mevzuat hükümlerine ve belediye idaresinin bu konudaki 
karar ve işlemlerine göre korumak; sahipleri anlaşıldığında onlara teslim etmek; 
sahipleri çıkmayan eşya ve malların, mevzuatta ayrıca özel hüküm yoksa bakım ve 
gözetim masrafı alındıktan sonra bulana verilmesini sağlamak.

28/4/1926 tarihli ve 831 sayılı Sular Hakkındaki Kanun’a göre, umumi çeşmelerin 
kırılmasını, bozulmasını önlemek; kıran ve bozanlar hakkında işlem yapmak, şehir 
içme suyuna başka suyun karıştırılmasını veya sağlığa zararlı herhangi bir madde 
atılmasını önlemek, kaynakların etrafını kirletenler hakkında gerekli kanuni 
işlemleri yapmak.

25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu ve bu kanuna göre 
çıkarılan 31/7/2006 tarihli ve 25245 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Adres ve 
Numaralamaya İlişkin Yönetmelik çerçevesinde binalara verilen numaraların ve 
sokaklara verilen isimlere ait levhaların sökülmesine, bozulmasına mani olmak.

23/2/1995 tarihli ve 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri 
çerçevesinde etiketsiz mal, ayıplı mal ve hizmetler, satıştan kaçınma, taksitli 
ve kampanyalı satışlar ve denetim konularında belediyelere verilen görevleri 
yerine getirmek.

Kanunen belediyenin izni veya vergi ve harçlara tabi iken izin alınmaksızın veya 
harç ve vergi yatırılmaksızın yapılan işleri tespit etmek, bunların yapılmasında
işletilmesinde, kullanılmasında veya satılmasında sakınca varsa derhal men 
etmek ve kanuni işlem yapmak.

30/6/1934 tarihli ve 2548 sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binaları İnşası 
Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri 
Hakkında Kanuna göre cezaevinde hükümlü olarak bulunanlar ve 11/8/1941 tarihli 
ve 4109 sayılı Asker Ailelerinden Muhtaç Olanlara Yardım Hakkında Kanuna göre, 
yardıma muhtaç olduğunu beyanla müracaat edenler hakkında muhtaçlık durumu 
araştırması yapmak.

26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununa göre, izin 
verilmeyen yerlerin işgaline engel olmak, işgaller ile ilgili tahsilat 
görevlilerine yardımcı olmak.

31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerince belediye sınırları 
içinde kaçak orman emvalinin tespiti halinde orman memurlarına yardımcı olmak.

12/9/1960 tarihli ve 80 sayılı 1580 Sayılı Belediye Kanunu’nun 15 inci 
maddesinin 58 inci bendine Tevfikan Belediyelerce Kurulan Toptancı Hallerinin 
Sureti İdaresi Hakkında Kanun, 24/6/1995 tarihli ve 552 sayılı Yaş Sebze ve 
Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde 
Kararname hükümlerine göre verilmiş bulunan sanat ve ticaretten men cezalarını 
yerine getirmek ve hal dışında toptan satışlara mani olmak.

15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla 
Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun gereğince yangın, deprem 
ve su baskını gibi hallerde görevli ekipler gelinceye kadar gerekli tedbirleri 
almak.

11/1/1989 tarihli ve 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanununa ve ilgili 
yönetmeliklerine göre, ölçü ve tartı aletlerinin damgalarını kontrol etmek, 
damgasız ölçü aletleriyle satış yapılmasını önlemek, yetkili tamircilerin yetki 
belgelerini kontrol etmek, damgalanmamış hileli, ayarı bozuk terazi, kantar, 
baskül, litre gibi ölçü aletlerini kullandırmamak, kullananlar hakkında gerekli 
işlemleri yapmak.

14/6/1989 tarihli ve 3572 sayılı İşyeri Açma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde 
Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun ile 14/7/2005 tarihli ve 
2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan, İşyeri Açma ve 
Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri gereğince, işyerinin açma 
ruhsatı alıp almadığını kontrol etmek, yetkili mercilerce verilen işyeri kapatma 
cezasını uygulamak ve gereken işlemleri yapmak.

5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında 
korunan eser, icra ve yapımların tespit edildiği kitap, kaset, CD, VCD ve DVD 
gibi taşıyıcı materyallerin yol, meydan, pazar, kaldırım, iskele, köprü ve 
benzeri yerlerde satışına izin vermemek ve satışına teşebbüs edilen materyalleri 
toplayarak yetkililere teslim etmek.

21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki 
Kanuna göre belediye alacaklarından dolayı haciz yoluyla yapılacak tahsilatlarda 
yardımcı olmak.

13/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu ile verilen görevleri yerine 
getirmek.

Korunması belediyelere ait tarihi ve turistik tesisleri muhafaza etmek, 
kirletilmesine, çalınmalarına, tahrip edilmelerine ve her ne suretle olursa 
olsun zarara uğratılmalarına meydan vermemek.

Mülki idare amiri, belediye başkanı veya yetkili kıldığı amirlerin hizmetle 
ilgili emirlerini yerine getirmek.

İmar ile ilgili görevleri:

Fen elemanlarıyla birlikte yapılacak yasal işlemleri yerine getirmek.

3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili imar yönetmeliklerine 
göre belediye ve mücavir alan sınırları içinde güvenlik tedbirleri alınması 
gerekli görülen arsaların çevrilmesini sağlamak, açıkta bulunan kuyu, mahzen 
gibi yerleri kapattırarak zararlarını ve tehlikelerini gidermek, kanalizasyon 
ve fosseptik çukurlarının sızıntı yapmalarına mani olmayı sağlamak, hafriyat 
atıklarının müsaade edilen yerler dışına dökülmesini önlemek, yıkılacak 
derecedeki binaları boşalttırmak, yıkım kararlarının uygulanmasında gerekli 
tedbirleri almak, ruhsatsız yapılan inşaatları tespit etmek ve derhal inşaatı 
durdurarak belediyenin fen kuruluşlarının yetkili elemanlarıyla birlikte tutanak 
düzenlemek ve haklarında kanuni işlem yapmak.

20/7/1966 tarihli ve 775 sayılı Gecekondu Kanununa göre izinsiz yapılaşmaya 
meydan vermemek, izinsiz yapıların tespitini yapmak ve fen elemanlarının 
gözetiminde yıkılmasını sağlamak ve gerekli diğer tedbirleri almak.

21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununa 
göre, sit ve koruma alanlarında ruhsatsız yapı, izinsiz kazı ve sondaj 
yaptıranları, izinsiz define arayanları ilgili mercilere bildirmek.

Sağlık ile ilgili görevleri:

24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve 27/5/2004 tarihli 
ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde 
Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun, ilgili tüzük ve yönetmeliğin 
uygulanmasında ve alınması gerekli kararların yerine getirilmesinde görevli 
personele yardımcı olmak.

Ruhsatsız olarak açılan veya ruhsata aykırı olarak işletilen işyerleriyle ilgili 
olarak İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre 
işlem yapmak.

İlgili kuruluşlarla işbirliği halinde, 5393 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin 
birinci fıkrasının (l) bendi uyarınca gayri sıhhi müesseseler ile umuma açık 
istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatlı olup olmadığını denetlemek.

Ev, apartman ve her türlü işyerlerinin çöplerinin sokağa atılmasına mani olmak, 
çöp kutu ve atıklarının eşelenmesini önlemek.

Cadde, sokak, park ve meydanlarda mevzuata ve sağlık şartlarına aykırı olarak 
satış yapan seyyar satıcıları men etmek, bu hususta yetkili mercilerin 
kararlarıyla zabıta tarafından yerine getirilmesi istenen hizmetleri yapmak.

Gıdaların Üretimi Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 
Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun, ilgili tüzük ve yönetmelikler gereğince 
yıkanmadan, soyulmadan veya pişirilmeden yenen gıda maddelerinin açıkta 
satılmasına mani olmak, karıştırıldıklarından şüphe edilenlerden tahliller 
yapılmak üzere numune alınması hususunda ilgili teşkilata bilgi vermek, yetkili 
personelin bulunmaması halinde tüzük ve yönetmeliklerde belirtilen kurallara 
uygun olarak numuneyi bizzat almak ve yapılan tahlil sonucunda sağlığa zararlı 
oldukları tespit edilenleri yetkililerin kararı ile imha etmek.

Yetkili mercilerin kararları doğrultusunda belirlenen yerler dışında kurban 
kesilmesini önlemek.

9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununa ve ilgili yönetmeliklere göre 
çevre ve insan sağlığına zarar veren, kişilerin huzur ve sükûnunu, beden ve ruh 
sağlığını bozacak şekilde gürültü yapan fabrika, işyeri, atölye, eğlence yerleri 
gibi müesseseleri tutanak düzenleyerek yetkili mercilere bildirmek ve bu konuda 
kendisine verilen görevleri yerine getirmek.

8/5/1986 tarihli ve 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanununa ve ilgili 
yönetmeliğe göre bir yerde hastalık çıkması veya sebebi belli olmayan hayvan 
ölümlerinin görülmesi halinde ilgili mercilere haber vermek, bu yerleri geçici 
kordon altına almak, yetkililere bu konuda her türlü yardımı yapmak, imhası 
gereken hayvanların itlafına yardımcı olmak, bunların insan sağlığına zarar 
vermeyecek şekilde imhasını yaptırmak.

3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanununa ve Yönetmeliğine göre hayvan ve 
hayvansal ürünlerin nakliyeciliğini yapanların ruhsatlarını ve hayvanların menşe 
şahadetnamelerini kontrol etmek, mezbaha ve et kombinası dışı kesimleri önlemek, 
bunların hakkında kanuni işlemler yapmak.

24/6/2004 tarihli ve 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ile belediyelere, 
zabıtanın görevleri içerisinde verilen yetkileri kullanmak.

İlgili kuruluşlar ile işbirliği halinde fırınların ve ekmek fabrikalarının ve 
diğer gıda üretim yerlerinin sağlık şartlarına uygunluğunun denetiminde ilgili 
kuruluşların talebi halinde nezaret etmek, ekmek ve pide gramajını kontrol etmek 
gerekli kanuni işlemleri yapmak.

4207 sayılı Tütün mamullerinin zararlarının önlenmesine dair kanuna istinaden, 
işyerlerinde kapalı alanlarda tütün ürünlerinin tüketilmesini önlemek ,kanuna 
muhalefet eden işyerlerine cezai işlem uygulamak.

Trafikle ilgili görevleri:

13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre belediye 
sınırları ve mücavir alanlar içerisindeki karayolları kenarlarında yapılan yapı 
ve tesisler için belge aramak, olmayanlar hakkında fen elemanları ile birlikte 
tutanak düzenlemek.

Yetkili organların kararı uyarınca belirlenen kara, deniz, su ve demiryolu 
üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksilerin 
sayılarını, bilet ücret ve tarifeleri ile zaman ve güzergâhlarını denetlemek.

Yetkili organların kararı uyarınca tespit edilen durak yerleri ile karayolu, 
yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerindeki araç park yerlerinde 
gereken denetimleri ve diğer iş ve işlemleri yapmak.

Kanunlarla belediyelere verilen trafik görev ve yetkilerinden belediye 
başkanlığınca uygun görülenleri yürütmek.

Belediyelerce yapılan alt yapı çalışmalarında gerekli trafik önlemlerini almak.

Belediyelerce dikilen trafik işaret ve levhalarına verilen hasarları tespit 
etmek.

Şehirlerarası otobüs terminalleri ile diğer garajlardaki otobüslerin fiyat ve 
zaman tarifelerini denetlemek, uymayanlara tutanak düzenlemek.

Yardım görevleri:

Beldenin yabancısı bulunan kimselere yardımcı olmak.

Savaş ve savaşa hazırlık gibi olağanüstü hallerde sivil savunma hizmetlerinin 
gerektirdiği ve kendisine verilen görevleri yerine getirmek.

Korunmaya ve bakıma muhtaç çocukları, özürlüleri, yaşlıları ve yardıma muhtaç 
kişileri tespit halinde sosyal hizmet kurumlarına bildirmek.

YETKİLERİ

Belediye zabıtası; kanun, tüzük, yönetmeliklerin ve yetkili belediye 
organlarının yüklediği görevleri yerine getirebilmek için belediye sınırları 
içinde;

Umuma açık yerlere girer, gerekli kontrolleri yapar, sahip veya işletenlerinden 
kontrol konusu ile ilgili belgeler ister ve haklarında tutanak düzenler,

Boşaltılması ve yıktırılması hususunda yetkili mercilerin karar veya emirleri 
bulunan yapı, ev veya müesseselere kanuni yetkililerle birlikte girer ve yasal 
yaptırım uygular,

Mevzuatla belediye zabıtasına tanınan yetkileri kullanmaya mani olanlar hakkında 
adli kovuşturma yapılmak üzere tutanak düzenler,

Belediyenin taşınır ve taşınmaz mallarına vaki olacak tecavüzleri usulünce 
önler,

Umumi yerlerde belediye nizamlarına aykırı olarak seyyar satışta bulunan 
kimseleri ve başkalarının ticarethane önlerini de kapatacak şekilde yaya 
kaldırımlarını, izinsiz işgal edenleri men eder,

Taşıtların durmak, duraklamak ya da park etmek suretiyle yolları, herkesin gelip 
geçmesine mahsus yerleri ve yaya kaldırımlarını işgallerini önler,

Umumi yol, kaldırım ve meydanlarda izinsiz olarak gazete, dergi ve kitapların 
yerde teşhir edilerek satışını önler,

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında korunan eser, icra ve 
yapımların tespit edildiği kitap, kaset, CD, VCD ve DVD gibi taşıyıcı 
materyallerin, pazar veya panayır kurulan yerler, meydanlar, mezat yerleri, yol, 
meydan, pazar, iskele, köprü gibi umuma ait yerlerde satışına izin vermez ve 
bunların satışını engeller, satışına teşebbüs edilen materyalleri toplayarak 
yetkili makamlara teslim eder,

Sağlığa mutlak surette zararlı olduğu usulünce yapılmış tahliller sonunda sabit 
olan bozulmuş, kokmuş ve çürümüş gıda maddelerini yetkililerin isteği ve raporu 
üzerine imha eder,

Sahipsiz olup, beldede başıboş dolaşan hayvanların muhafaza altına alınmasını 
sağlar ve bunlardan tehlike yaratması muhtemel olanların veteriner ekiplerince 
usulü dairesinde etkisiz hale getirilmesine yardımcı olur,

Umumi yerlerde aşırı derecede gürültü yapanlara, çevreyi kirletenlere, pazar ve 
panayır yerlerinde geliş ve gidişi zorlaştıranlara gerekli ikaz ve tembihatta 
bulunur, uymayanlar hakkında gerekli yasal işlemi yapar.

DENETİM

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 51. maddesi doğrultusunda işyerlerinin denetimi 
yapılmaktadır. Bu denetimlerde umumun yiyip içmesine, yatıp kalkmasına, taranıp 
temizlenmesine, eğlenmesine mahsus yerler ile bu yerlerde satılan ve kullanılan 
ürün ve eşyaların temizliğine, sağlığın uygunluğuna ve sağlamlığına dikkat etmek
ruhsat ve eklerde belirtilen şartlara uyulup, uyulmadığı kontrol edilmektedir.

4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’a göre işyerlerinin etiket ve 
fiyat listesinin denetimi yapılır. Bu denetimler esnasında eksikliği tespit 
edilen işyerlerine gerekli müeyyideler uygulanmaktadır. Ayrıca 5326 sayılı 
kabahatler kanununa göre kabahat işleyen gerçek ve tüzel kişilere idari 
yaptırımlar uygulanır.

FAALİYET ALANI

Zabıta Amirliği 5393 sayılı belediye kanununun 51. maddesinde belirtilen 
“Beldede esenlik, huzur, sağlık ve düzenin sağlanmasıyla görevli olup bu amaçla, 
Belediye Meclisi tarafından alınan ve Belediye Zabıtası tarafından yerine 
getirilmesi gereken emir ve yasaklarla bunlara uymayanlar hakkında mevzuatta 
öngörülen ceza ve diğer yaptırımları uygular” çerçevesinde faaliyetlerini yürütür.